Ons reptielenbrein is geprogrammeerd om te excelleren

In de prestatiemaatschappij is het belangrijk om de beste te worden in wat je doet, om je alles uit je leven te halen wat erin zit en elke seconde daarom nuttig te besteden. Het leven lijkt dan net een wedstrijd. Die competitie heeft een slechte uitwerking op onze emoties. We voelen ons onder druk gezet, zijn bang om een mislukkeling te worden en we worden minder sociaal. Hoe rukken we ons los van zulke denkpatronen? Mireille Poeisz introduceerde mij met het reptielenbrein, waaraan een interessante theorie hangt die ons kan helpen om nieuwe manieren van denken en doen aan te leren.

Mireille Poeisz was één van de mensen die reageerden op mijn oproepje op internet naar mensen die een leven leiden tegen verwachtingen van hun omgeving in. Poeisz vertelt dat ze boudoirfotografe is: ze maakt persoonlijke fotoseries van vrouwen in hun lingerie. Ze is hier pas een paar jaar terug mee begonnen, toen ze na haar scheiding op straat stond zonder huis, partner en baan.

Dat was een enorme sprong in het diepe. Ze moest zichzelf compleet herdefiniëren en kreeg bovendien te maken met de conventies van mensen uit haar omgeving. Als ze op sociale evenementen vertelde dat ze boudoirfotografe was, deden mensen in eerste instantie een stap achteruit. Boudoirfotografie is in Nederland niet zo bekend en dat zorgt voor onbegrip: mensen denken al gauw dat ze erotische foto’s maakt en vinden dat raar of eng. Er zit veel werk in om de boudoirfotografie meer geaccepteerd te maken. “Het zijn ook geen foto’s die over de keukentafel gaan tijdens een feestje” zegt Poeisz.

Hoe zit dat dan met dat reptielenbrein? Het schijnt dat wij drie soorten breinen hebben: een menselijk brein, een zoogdierenbrein en een reptielenbrein. Dit is een evolutietheorie waarbij het reptielenbrein het oudste van het stel is. Het bestaat uit de kleine hersenen en de hersenstam en gedijt goed op gewoonte: alles wat geautomatiseerd is, geïnternaliseerd, een ‘second nature’, daar is het reptielenbrein verantwoordelijk voor. Het reptielenbrein is daarom eigenlijk de rem voor alles wat buiten je comfortzone ligt, buiten je gewone doen.

Die patronen en gewoontes zitten in ons hoofd omdat onze hersenen al een tijdje zo denken. Vanuit dezelfde zenuwbanen worden continu impulsen gestuurd en hoe vaker die dezelfde weg begaan, hoe sterker die verbinding wordt. Dit legt neurowetenschapper Joe Dispenza tijdens zijn TEDx-talk uit. Ook vertelt hij hoe je met dat alleroudste gedeelte van je hersenen, het reptielenbrein, die denkpatronen kunt veranderen. Dat komt kort gezegd neer op het verbreden van je referentiekader.

De theorie van het reptielenbrein liet Poeisz inzien dat er bepaalde stemmen in haar hoofd waren die haar ‘oude zelf’ wilden behouden, terwijl haar ‘nieuwe zelf’ juist moest groeien. Had ze naar haar reptielenbrein geluisterd die zo aan haar oude gewoontes vastklampte, dan had ze nooit de stappen kunnen zetten die nodig waren om zich opnieuw te ontwikkelen. “Je moet de stemmen die je tegenhouden negeren en door je eigen barrières heen breken. Dat is niet comfortabel, maar zodra je er doorheen bent, heb je weer een stap gezet in de richting van je doel,” zegt ze.

Maar die stemmen die Poeisz moet negeren en de stemmen die ik moet negeren als ik me niet wil laten beinvloeden door verwachtingen van mijn omgeving, die komen van buitenaf. Die zijn er omdat er conventies en tendensen en gewoontes zijn. Daarom moeten we eigenlijk massaal stoppen met die ene ‘begeerlijke’ stage achterna jagen, stoppen met neerkijken op mensen die hun leven lang in hun geboortedorp blijven wonen, en stoppen met Facebook en Instagram waar iedereen alleen het beste van zichzelf presenteert. Dat zal vast helpen om die vastgeroeste structuren van het reptielenbrein te veranderen en de prestatiedruk te verminderen.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s